Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Ochrona zabytków w...

02 Wrzesień 2020 
Ponad 4 mln zł przeznaczył samorząd województwa podkarpackiego na dotacje dla zabytków w...

Serwis e-budownictwo

02 Wrzesień 2020 
2 sierpnia 2020 r. ruszył serwis e-budownictwo (e-budownictwo.gunb.gov.pl).

Sprawozdanie z działalności...

02 Wrzesień 2020 
W sierpniu br. Krajowa Rada Regionalnych Izb Obrachunkowych przedstawiła „Sprawozdanie z...

Wyłączenia stosowania pzp

Data publikacji: 02-06-2020 Autor: Wojciech Piórkowski

W odpowiedzi na kłopoty związane z panującą epidemią – które dotyczą również działań podejmowanych przez zamawiających i wykonawców w ramach udzielania i realizacji zamówień – ustawodawca określił dodatkowe zwolnienie od stosowania przepisów pzp.

 

Na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. wprowadzono w Rzeczypospolitej Polskiej stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2. Następnie, rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r., na obszarze RP w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania ogłoszono stan epidemii. Przedmiotowymi aktami prawnymi ustanowiono różnego rodzaju ograniczenia i zakazy, m.in. w zakresie:

 

  • sposobu przemieszczania się,
  • obrotu i używania określonych przedmiotów,
  • funkcjonowania niektórych instytucji lub zakładów pracy,
  • organizowania widowisk i innych zgromadzeń ludności.


Skutki przedmiotowych obostrzeń mają swój wyraz również w obszarze udzielania oraz realizacji umów o zamówienie publiczne. W związku z tym wydane zostały także stosowne regulacje mające na celu ułatwienie udzielania zamówień oraz zminimalizowanie skutków epidemii dla wykonawców umów.

 

Udzielanie zamówień na podstawie specustawy


W dniu 8 marca 2020 roku weszła w życie ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (dalej: specustawa), której jednym z założeń jest zniesienie obowiązku stosowania przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (dalej: pzp) w przypadku udzielania niektórych zamówień.


Zgodnie z art. 6 tej ustawy „do zamówień, których przedmiotem są towary lub usługi niezbędne do przeciwdziałania COVID-19, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych, jeżeli zachodzi wysokie prawdopodobieństwo szybkiego i niekontrolowanego rozprzestrzeniania się choroby lub jeżeli wymaga tego ochrona zdrowia publicznego”. Przepis ten we wskazanym brzmieniu obowiązywał do dnia 30 marca 2020 r.


Regulacja dotyczy zamówień udzielanych przez wszystkich zamawiających zobowiązanych do stosowania pzp (ich zamknięty katalog wskazano w art. 3 pzp), a zatem odnosi się ona nie tylko do podmiotów leczniczych, które z naturalnych powodów będą udzielać zamówień w zakresie przeciwdziałania COVID-19, ale do wszystkich, które udzielają zamówień ze względów, o jakich mowa w tym przepisie.
Warto wskazać, że powyższe zwolnienie ze stosowania pzp znajdzie zastosowanie do zamówień, których wartość jest wyższa od wyrażonej w złotych równowartości kwoty 30 000 euro (tj. 128 079 zł netto). Poniżej tej wartości nie stosuje się bowiem przepisów pzp na podstawie art. 4 pkt 8 tej ustawy.


Użyty w art. 6 specustawy zwrot „nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych” oznacza, że zamawiający w istocie pozbawiony został możliwości zastosowania trybu konkurencyjnego, nawet w sytuacji gdyby chciał taką procedurę przeprowadzić. Przedmiotowy przepis (identycznie jak art. 4 pzp) ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie zezwala na fakultatywne stosowanie zwolnienia.


Postanowienie KIO z 25 listopada 2011 r. (KIO 2452/11)
„Przepisy art. 4 p.z.p. mają charakter ius cogens i nie przewidują możliwości stosowania przepisów ustawy w przypadku, gdy wypełnione zostaną przesłanki wyłączenia w przepisie zawarte. Postępowanie prowadzone przez zamawiającego, który powołuje się na przepisy ustawy i postępuje zgodnie z ich literą, nie byłoby wcale stosowaniem powszechnie obowiązujących przepisów p.z.p., która bezwzględnie stosowanie swoich przepisów wyłącza, ale prowadzeniem przetargu cywilnego o bardzo skomplikowanych warunkach przetargowych, na podstawie przepisów kodeksu cywilnego”.

 

Cel wprowadzenia przepisu


Sens wprowadzenia omawianego przepisu sprowadza się do ułatwienia kontraktowania zamówień na „towary lub usługi niezbędne do przeciwdziałania COVID-19” w czasie epidemii. Oznacza to, że w tym czasie, gdy brakuje wielu towarów (maseczki, respiratory itp.), a ceny artykułów wzrastają w sposób niekontrolowany, zamawiający nie powinni skupiać się na procedurach konkurencyjnych. W związku z tym
za całkowicie zbędne, ale i sprzeczne z ww. przepisem, należy uznać tworzenie przez podmioty zamawiającego regulacji wewnętrznych (regulaminów) określających konkurencyjne procedury udzielania przedmiotowych zamówień (np. przez wprowadzanie obowiązku publikowania w BIP lub kierowania zapytań ofertowych do określonej liczby wykonawców).
Jednocześnie trzeba pamiętać, że zamawiający, mimo że zostali zwolnieni z obowiązku stosowania przepisów pzp, to jednocześnie nie zostali zwolnieni z obowiązku stosowania innych przepisów właściwych dla zaciągania zobowiązań. W tym zakresie należy mieć na uwadze konieczność przestrzegania m.in. art. 44 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, który ustanawia ogólne zasady zaciągania zobowiązań. Podnieść jednak należy, że kryteria oceny spełnienia ww. zasad będą całkowicie odmienne niż w przypadku zamówień udzielanych przed epidemią. Często bowiem decyzję o zakupie określonego produktu (np. płynu do dezynfekcji) zamawiający musi podejmować niezwłocznie, ze względu na ograniczoną jego ilość na rynku.

 

Przesłanki do zastosowania ww. zwolnienia są następujące:

 

  1. nabywane są towary lub usługi;
  2. towary te lub usługi są niezbędne do przeciwdziałania COVID-19;
  3. są one konieczne z uwagi na wysokie prawdopodobieństwo szybkiego i niekontrolowanego rozprzestrzeniania się choroby lub wymaga tego ochrona zdrowia publicznego.

 

[...]

 

Wojciech Piórkowski
radca prawny, wspólnik kierujący departamentem prawa zamówień publicznych w Kancelarii Adwokatów i Radców Prawnych Sowisło & Topolewski S.K.A.; autor publikacji, trener oraz wykładowca akademicki

 

Artykuł pochodzi z miesięcznika: Przetargi Publiczne

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne