Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Zmiany w ufp

29 Maj 2019 
Ministerstwo Finansów chce zmienić przepisy dotyczące kontroli zarządczej i audytu...

Raport o stanie polskiego...

29 Maj 2019 
Na Platformie Partnerstwa Publiczno-Prywatnego udostępniono raport dotyczący rynku PPP za...

Ustawa zapewniająca...

29 Maj 2019 
4 maja 2019 r. weszła w życie ustawa z dnia 21 lutego 2019 r. o zmianie niektórych ustaw...

Przypadki naruszenia przepisów w zakresie zmian budżetu jst

Data publikacji: 23-11-2018 Autor: Adam Błaszko

W trakcie roku budżetowego w uchwalonym budżecie dokonuje się licznych zmian wynikających ze zdarzeń natury faktycznej i prawnej. Zakres tych zmian oraz ustalenie kompetencji organów jst do ich wprowadzenia to kwestie wymagające uważnej analizy.

 

Wykonanie budżetu jednostki samorządu terytorialnego (dalej: jst) jest procesem sformalizowanym i zgodnie z wolą ustawodawcy podlega zasadom gospodarki finansowej, wynikającym z regulacji ustawy o finansach publicznych (dalej: ufp). W świetle tych przepisów dokonywanie wydatków następuje w granicach kwot określonych w planie finansowym, z uwzględnieniem prawidłowo dokonanych przeniesień i zgodnie z planowanym przeznaczeniem, w sposób celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów.

Charakter prawny zmian uchwały budżetowej

W toku wykonywania budżetu jst trzeba zwrócić szczególną uwagę na dwie kwestie. Po pierwsze, wykonywanie budżetu musi być realizowane przez organ uprawniony do tego na podstawie przepisów prawa, co oznacza, że budżet – jako plan finansowy – jest wykonywany zgodnie z zapisami ufp przez organ wykonawczy (zarząd), a nie organ stanowiący. Po drugie zaś, uchwalony budżet nie jest planem ostatecznym, w związku z czym podlega w trakcie roku budżetowego (czyli w okresie, w którym jest on faktycznie wykonywany) licznym modyfikacjom wynikającym ze zdarzeń natury faktycznej i prawnej. Modyfikacji budżetu może dokonywać także – poprzez zarządzenia – organ wykonawczy działający w granicach upoważnień ustawowych lub wynikających z uchwały budżetowej.

Powyższe oznacza, że na styku kompetencji organów jst może dochodzić do ingerencji (zmian) w budżecie niejako na dwóch płaszczyznach. Pierwsza to przedłużenie kompetencji organu stanowiącego, który uchwalając budżet, ma prawo także do dokonania w nim zmian. Druga to działania organu wykonawczego, któremu na podstawie kompetencji ustawowych i upoważnień przewidzianych przepisami również przysługuje prawo do zmian budżetu. W tym drugim przypadku dochodzi do dublowania się kompetencji organu wykonawczego, który wykonując budżet, może go jednocześnie zmieniać.

Rozdzielając więc kompetencje organu stanowiącego i wykonawczego w zakresie zmian budżetu, trzeba zwrócić uwagę na fakt, że przepisy ufp nie zawierają jednolitej i czytelnej podstawy prawnej do zmian uchwały budżetowej przez organ stanowiący. Uznanie braku kompetencji tego organu do zmian budżetu stanowiłoby jednak w swej istocie ograniczenie jego pozycji na tle zadań, jakie zostały mu przypisane przez ustawodawcę. Zmiany uchwały budżetowej dokonywane przez organ stanowiący w trakcie roku budżetowego należy uznać nie tyle za element wykonania budżetu (bo ten zgodnie z art. 247 ufp wykonuje zarząd), ile za realizację zadania tego organu w zakresie dostosowania uchwały budżetowej (jako planu finansowego) do bieżących potrzeb wynikających ze zdarzeń prawnych i faktycznych zaistniałych w roku budżetowym.

Zmiana budżetu przez organ wykonawczy

Najistotniejsze – z punktu widzenia podziału kompetencji pomiędzy poszczególnymi organami jst – są upoważnienia przekazujące innym jednostkom organizacyjnym jst uprawnienia do dokonywania przeniesień planowanych wydatków oraz do zaciągania zobowiązań z tytułu umów, których realizacja w roku budżetowym i w latach następnych jest niezbędna do zapewnienia ciągłości działania jednostki i z których wynikające płatności wykraczają poza rok budżetowy. Udzielenie tego rodzaju upoważnień odbywa się poprzez zawarcie w uchwale budżetowej odpowiednich zapisów, które dla wymienionych w nich osób stanowią w istocie legitymację do określonych działań. Zakres zmian budżetu dokonany przez zarząd jest wypadkową uprawnień, jakie zostały przypisane temu organowi przez przepisy prawa (czyli ufp), oraz woli organu stanowiącego, mającej swój wyraz w konkretnych zapisach uchwały budżetowej.

Przekroczenie zakresu przewidzianych upoważnień stanowi naruszenie prawa, kwalifikowane jako istotne lub nieistotne – w zależności od sposobu naruszenia i konsekwencji temu towarzyszących. Wymienione naruszenie skutkuje wszczęciem postępowania nadzorczego przez właściwy organ nadzoru i może powodować stwierdzenie nieważności całości lub części uchwały bądź też zarządzenia, dotkniętych taką wadą.  
 

[...]

Adam Błaszko
radca prawny, członek kolegium RIO; w przeszłości pełnił funkcję członka SKO i pracował w służbach skarbowych

Data aktualizacji: 23-11-2018

Artykuł pochodzi z miesięcznika: Przetargi Publiczne

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne