Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Kraków Business Park

01 Październik 2020 
PKP Polskie Linie Kolejowe ogłosiły przetarg na przebudowę przystanku Kraków Business...

Osiągnij Sukces z PPP

01 Październik 2020 
Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej ogłosiło konkurs „Osiągnij Sukces z PPP”.

Fundusz Dróg Samorządowych

01 Październik 2020 
Fundusz Dróg Samorządowych (FDS) stanowi kompleksowy instrument wsparcia realizacji zadań...

Rażąco niska cena

Data publikacji: 01-10-2020 Autor: Marzena Jaworska
Rys. B. Brosz

Odrzucenie oferty z powodu zaproponowania w niej rażąco niskiej ceny całkowitej lub kosztu lub ich istotnych części składowych może nastąpić dopiero po zastosowaniu instytucji wezwania wykonawcy do złożenia wyjaśnień.

 

W świetle art. 26 ust. 4 lit. b akapit 2 dyrektywy 2014/24/UE nieprawidłową ofertą, podlegającą wyeliminowaniu z postępowania o udzielenie zamówienia, jest oferta uznana przez instytucję zamawiającą za „rażąco tanią”. Również na gruncie prawa krajowego zamawiający odrzuca ofertę zawierającą rażąco niską cenę lub koszt (art. 89 ust. 1 pkt 4 pzp). Przepisy te odnoszą się do całkowitej ceny lub kosztu zawartych w ofercie, a nie do ich części składowych, w tym do cen jednostkowych.


Jednocześnie ani w przepisach dyrektywy 2014/24/UE, ani w pzp nie zdefiniowano pojęcia rażąco niskiej ceny lub kosztu, a tym bardziej ich części składowych, w tym ceny jednostkowej. Określono jedynie (art. 69 ust. 1 dyrektywy 2014/24/UE i art. 90 ust. 1 i 1a pzp) okoliczności, które mogą wskazywać na złożenie oferty z rażąco niską ceną lub kosztem i które uzasadniają wezwanie wykonawcy do złożenia wyjaśnień dotyczących wyliczenia ceny lub kosztu.


W aktualnym stanie prawnym (po nowelizacji z 28 lipca 2016 r., DzU z 2016 r., poz. 1020) nie tylko zaoferowana cena całkowita lub koszt mogą rodzić wątpliwości co do realności i podlegać wyjaśnieniu przez wykonawcę, ale także ich istotne części składowe. W świetle art. 90 ust. 1 pzp zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, w tym złożenie dowodów dotyczących wyliczenia ceny lub kosztu, jeżeli zaoferowana cena lub koszt lub ich istotne części składowe wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia i budzą wątpliwości zamawiającego. O udzielenie takich wyjaśnień zamawiający może – a w niektórych przypadkach wręcz musi – zwrócić się również w okolicznościach określonych w art. 90 ust. 1a pzp.


Zatem do ustalenia, że oferta zawiera rażąco niską cenę całkowitą, a w konsekwencji do odrzucenia oferty może dojść również w przypadku rażącego zaniżenia istotnych cen jednostkowych (lub nawet tylko jednej z nich), o ile spełniają kryterium „istotności”.


Rażąco niska cena i rażąco niska cena jednostkowa


Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem KIO przyjmuje się, że rażąco niską ceną jest cena nierealistyczna, niewiarygodna z punktu widzenia doświadczenia życiowego oraz racjonalnego gospodarowania, oderwana od realiów rynkowych, nieadekwatna do zakresu i kosztów prac składających się na przedmiot zamówienia, wskazująca na możliwość jego wykonania poniżej kosztów wytworzenia usługi, dostawy czy roboty budowlanej, niepozwalająca na jego wykonanie w sposób należyty i opłacalny dla wykonawcy. Ustalenie, czy zaoferowana cena lub koszt noszą znamiona rażąco niskich, może nastąpić jedynie po zastosowaniu procedury wezwania wykonawcy do udzielenia wyjaśnień dotyczących wyliczenia ceny lub kosztu. Odrzucenie oferty bez umożliwienia wykonawcy wykazania realności zaoferowanej ceny jest przedwczesne i może stanowić samodzielny zarzut odwołania. Wykonawca może bowiem dowieść, że jego cena została skalkulowana w sposób rzetelny, również w zakresie istotnych cen jednostkowych, i nie zagraża wykonaniu zamówienia.


Wyrok KIO z 10 lutego 2020 r. (KIO 150/20)


„Idea badania rażąco niskiej ceny ma uchronić Zamawiającego przed sytuacją, w której wykonawca nie będzie w stanie zrealizować zamówienia zgodnie z przepisami prawa, w stosunku do warunków swojej oferty, bądź nie zrealizuje tego zamówienia lub jakichś jego części, bądź będzie starał się zrekompensować sobie niską cenę oferty, składając przykładowo roszczenia w stosunku do zamawiającego”.
Również zaoferowanie poszczególnych cen jednostkowych, które wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia i budzą wątpliwości zamawiającego, nie może automatycznie świadczyć o rażąco niskiej cenie oferty, lecz musi skutkować żądaniem wyjaśnień dotyczących wyliczenia ceny.


Wyrok KIO z 9 lipca 2020 r. (KIO 1097/20)


„W pierwszej kolejności skład orzekający wskazuje, że nie podziela argumentacji odwołującego, jakoby porównanie cen ofert złożonych w postępowaniu, w tym: dla pozycji 20 ceny jednostkowej odwołującego w wysokości 3 199,14 zł (0,21 zł za m[2]) i wykonawcy M. w wysokości 6 855,30 zł (0,45 zł za m[2]), a także dla pozycji 21 ceny jednostkowej odwołującego 5 560,17 zł (0,21 zł za m[2]) i wykonawcy M. w wysokości 11 914,65 zł (0,45 zł za m[2]) oraz odpowiednich ich wielokrotności, do cen wykonawcy D. w tych pozycjach mogło dać podstawę do przyjęcia, że cena D. jest rażąco niska. Okolicznością notoryjną, a więc niewymagającą żadnego dowodu, jest fakt, że na cenę oferty ma wpływ cały szereg okoliczności i czynników indywidualnie dotyczących każdego przedsiębiorcy. Zestawienie wartości stanowiących różnicę w zaoferowanych cenach czy przełożenie różnic cenowych na wartości procentowe nie może stanowić jednoznacznego dowodu, że cena jednego przedsiębiorcy jest realna, a każda niższa cena jest ceną nierynkową. Różne podmioty, o odmiennej historii na rynku, różnej wiarygodności finansowej, różnych relacjach handlowych, właściwym dla siebie potencjale technicznym i zawodowym oraz własnym know-how, uzyskają różne ceny ofertowe w zakresie oferowanego towaru. Nie świadczy to automatycznie o oferowaniu ceny rażąco niskiej, a o prawidłowym funkcjonowaniu konkurencyjnej gospodarki”.

 

Istotne części składowe ceny lub kosztu


Z literalnej wykładni art. 90 ust. 1 pzp wynika, że zamawiający może wezwać wykonawcę do złożenia wyjaśnień dotyczących zaoferowanych części składowych ceny (tj. cen jednostkowych), pod warunkiem że mają one charakter istotnych. Ocena, czy określone ceny jednostkowe mają taki charakter, powinna odnosić się do zbadania, czy mogą one zagrozić należytemu wykonaniu zamówienia. W ocenie tej uwzględnia się również udział (znaczenie) cen jednostkowych w całkowitej cenie oferty, a także sposób rozliczenia wynagrodzenia wykonawcy na etapie realizacji zamówienia.


W szczególności cenę jednostkową uznaje się za istotną w sytuacji, gdy wynagrodzenie wykonawcy za wykonanie poszczególnych elementów zamówienia, znaczących dla wykonania całego zamówienia, rozliczane jest według zaoferowanych cen jednostkowych.

 

[...]

 

Radca prawny, wspólnik JMGJ Jaworska, Matusiak, Grześkowiak, Jarnicka Kancelaria Prawna sp. j.

Artykuł pochodzi z miesięcznika: Przetargi Publiczne

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne