Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Konferencja „Przeszłość dla...

10 Lipiec 2019 
10 czerwca 2019 r. w Warszawie odbyła się konferencja „Przeszłość dla przyszłości....

Projekt nowego pzp przyjęty

10 Lipiec 2019 
19 czerwca 2019 r. Stały Komitet Rady Ministrów przyjął projekt nowej ustawy – Prawo...

Mosty zero waste

10 Lipiec 2019 
W Krakowie trwa budowa mostów kolejowych przez Wisłę. Nowe przeprawy zastąpią użytkowany...

Ponowne wniesienie wadium

Data publikacji: 10-07-2019 Autor: Magdalena Kulińska
Tagi:    zwrot wadium   wadium

Czynność ponownego wniesienia wadium, określona w art. 46 ust. 3 pzp, od lat budzi sporo wątpliwości wśród uczestników postępowania. Jak zatem interpretować obowiązek żądania od wykonawcy ponownego wniesienia wadium, gdy w wyniku rozstrzygnięcia odwołania jego oferta została uznana za najkorzystniejszą?

 

W ustawie Prawo zamówień publicznych na próżno szukać definicji wadium. Pomocne w określeniu jego znaczenia będzie zatem orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej, która wskazuje konkretnie, co należy rozumieć przez pojęcie wadium. Za reprezentatywny w tym zakresie można uznać wyrok z 11 czerwca 2013 r. (KIO 1263/13), w którym Izba wskazała, że wadium to inaczej depozyt czy też kaucja, a zatem suma pieniędzy składana przez określony podmiot na poczet zabezpieczenia zawarcia przyszłej umowy o zamówienie publiczne, ale również stanowiąca dla zamawiającego gwarancję tego, że wykonawca nie zmieni lub nie wycofa swojej oferty przed upływem terminu związania nią. Wniesienie wadium jest równoznaczne z realnym zainteresowaniem zdolnego finansowo podmiotu danym zamówieniem. Wykonawca przed upływem terminu składania ofert wnosi wadium w określonej wysokości, zabezpieczając tym samym ofertę przez cały okres związania ofertą aż do zawarcia umowy (wyjątkiem jest sytuacja wskazana w art. 46 ust. 1 i 3 pzp), ale również w czasie zawieszenia biegu terminu jej związania.

W art. 45 pzp ustawodawca polski zawarł zasady, na podstawie których ustala się wysokość wadium oraz formy jego wnoszenia. Dla przypomnienia warto nadmienić, że żądanie wadium jest obligatoryjne, jeżeli wartość zamówienia jest równa kwotom określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 pzp lub je przekracza. W postępowaniach o niższej wartości żądanie od wykonawców wniesienia wadium jest uprawnieniem zamawiającego. Co ważne, wysokość żądanego wadium nie może być większa niż 3% wartości zamówienia (w przypadku podziału zamówienia na części – nie większa niż 3% wartości danej części zamówienia). Wadium może być wnoszone w różnych formach, przy czym należy pamiętać, że w przypadku wadium w formie pieniężnej dla uznania jego wniesienia za skuteczne musi ono zostać zaksięgowane na rachunku bankowym zamawiającego przed upływem terminu składania ofert, natomiast wadium w formie oryginału dokumentu musi zostać złożone w miejscu wskazanym przez zamawiającego przed upływem tegoż terminu. Niewniesienie wadium lub wniesienie go w sposób nieprawidłowy skutkuje odrzuceniem oferty na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 7b pzp.

Zwrot wadium po wyborze najkorzystniejszej oferty lub unieważnieniu postępowania

Przepis art. 46 pzp określa obowiązki zamawiającego w zakresie warunków zatrzymania wadium, jego zwrotu, jak również ponownego wniesienia wadium. Dla rozstrzygnięcia wątpliwości dotyczących konieczności ponownego wniesienia wadium należy najpierw odpowiedzieć na pytanie, kiedy zamawiający zobowiązany jest zwrócić wykonawcom wniesione w postępowaniu wadium.

Zgodnie z ust. 1 omawianego przepisu zamawiający zwraca wadium wszystkim wykonawcom niezwłocznie po wyborze oferty najkorzystniejszej lub unieważnieniu postępowania, z wyjątkiem wykonawcy, którego oferta została wybrana jako najkorzystniejsza, z zastrzeżeniem ust. 4a. Mając na uwadze powyższe, należy przyjąć, że tylko oferta uznana za najkorzystniejszą musi być nadal zabezpieczona wadium – pozostałym wykonawcom jest ono niezwłocznie zwracane. W przypadku zaś unieważnienia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego odpada cel, dla jakiego wnoszone jest wadium, zatem zamawiający zobowiązany jest do jego zwrotu.

Uchwała KIO z 5 października 2016 r. (KIO/KD 60/16)

„Termin «niezwłocznie» powinien być zawsze interpretowany w kontekście konkretnego stanu faktycznego, co w przypadku nałożonego na zamawiającego w art. 46 ust. 1 Pzp obowiązku niezwłocznego zwrotu wadium, po wyborze oferty najkorzystniejszej lub unieważnieniu postępowania, oznacza, iż zwrot wadium wykonawcom powinien nastąpić najszybciej jak to możliwe, bez zbędnej zwłoki. Tym samym w omawianym przypadku przyjąć należy, iż obiektywnie możliwy i uznawany za «niezwłoczny» jest termin zwrotu wadium następnego dnia po ustaniu przyczyny jego przetrzymywania”.

Z uwagi na fakt, że zwrot wadium to wyłącznie czynność techniczna polegająca na wykonaniu przelewu bankowego lub odesłaniu dokumentu gwarancji wadialnej, uzasadnione jest twierdzenie, że zamawiający powinien tę czynność wykonać najpóźniej następnego dnia roboczego po dokonaniu wyboru oferty najkorzystniejszej lub unieważnieniu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego.

Wyrok KIO z 28 września 2015 r. (KIO 2028/15)

„Żaden przepis ustawy Pzp nie nakazuje utrzymywania zabezpieczenia wadialnego w sytuacji, w której oferta danego wykonawcy nie została wybrana jako najkorzystniejsza. Zabezpieczenie wadialne musi być utrzymywane tylko w przypadku wyboru tej oferty jako najkorzystniejszej, co jest zgodne z celem wadium jakim jest zabezpieczenie interesów zamawiającego związanych z zawarciem umowy z wybranym przez niego wykonawcą. Z treści art. 46 ust. 1 ustawy Pzp wynika, że zamawiający, niezwłocznie po wyborze oferty najkorzystniejszej, ma obowiązek zwrócić wadium wszystkim wykonawcom, za wyjątkiem wykonawcy, którego oferta została uznana za najkorzystniejszą. Kwestię zabezpieczenia wadialnego oferty, która została następnie wybrana w wyniku wniesionego odwołania, reguluje przepis art. 46 ust. 3 ustawy Pzp”.

Ciągłość zabezpieczenia

Izba w wyroku z 17 grudnia 2015 r. (KIO 2644/15) skonstatowała, że w odniesieniu do okresu przed wyborem najkorzystniejszej oferty wykonawcy są zobowiązani do tego, by w sposób ciągły zabezpieczyć swoje oferty przez złożone wadium. Odstępstwo od tej zasady jest możliwe na gruncie art. 46 ust. 3 pzp, który statuuje żądanie zamawiającego ponownego wniesienia wadium po wyborze najkorzystniejszej oferty. Przepis ten normuje dopuszczalną przerwę w ważności wadium, ustanawiając wyjątek od zasady ciągłości zabezpieczenia wadialnego, przy czym odnosi się wyłącznie do konkretnego wykonawcy.

Żądanie ponownego wniesienia wadium

Zwrócenie wykonawcom wadium nie pozbawia ich uprawnienia do skorzystania ze środków ochrony prawnej. Jak stanowi art. 46 ust. 3 pzp, zamawiający żąda ponownego wniesienia wadium od wykonawcy, któremu zostało ono zwrócone na podstawie ust. 1 tego przepisu, jeżeli w wyniku rozstrzyg­nięcia odwołania jego oferta została wybrana jako najkorzystniejsza. Wykonawca zobowiązany jest wówczas do wniesienia wadium w terminie określonym przez zamawiającego. Należy podkreślić, że żądanie to może być wystosowane w zamówieniach o wartościach unijnych, a także w zamówieniach poniżej progów unijnych, w sytuacji gdy zamawiający domagał się wniesienia wadium.

Co istotne, jest to jedyna okoliczność, gdy możliwe jest żądanie ponownego wniesienia wadium od wykonawcy, któremu na mocy przepisów ustawy (a więc zgodnie z prawem) zostało ono zwrócone (tak m.in. wyrok KIO z 8 kwietnia 2013 r., KIO 687/13). Przepis art. 46 ust. 3 pzp obliguje zamawiającego do żądania ponownego wniesienia wadium, ale tylko od wykonawcy, któremu zamawiający zwrócił wadium na podstawie art. 46 ust. 1 pzp. Gdyby zamawiający nie dokonał zwrotu wadium wykonawcy niezwłocznie po dokonaniu wyboru najkorzystniejszej oferty bądź po unieważnieniu postępowania, nie mógłby on żądać ponownego wniesienia wadium na podstawie art. 46 ust. 3 pzp.

 

[...]

 

Magdalena Kulińska
aplikant adwokacki z Kancelarii Prawnej PIERÓG & Partnerzy 

Artykuł pochodzi z miesięcznika: Przetargi Publiczne

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne