Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Poznańska elektrownia...

10 Luty 2021 
Pod koniec stycznia w Poznaniu uruchomiono miejską elektrownię słoneczną.

Witraże na dworcu w Gdańsku

10 Luty 2021 
Na dworcu Gdańsk Główny trwają prace budowlane związane z przebudową dworca.

Umowa Partnerstwa

10 Luty 2021 
18 stycznia 2021 r. ruszyły konsultacje społeczne Umowy Partnerstwa, która jest...

Rażąco niska cena

Data publikacji: 10-02-2021 Autor: Iwona Ziarniak

Jeżeli zaoferowana cena lub jej istotne części składowe wydają się rażąco niskie lub budzą wątpliwości zamawiającego, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub jej istotnych części składowych.

 

Przepisy ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (dalej: nowe pzp), podobnie jak regulacje poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. (dalej: pzp z 2004 r.), nie definiują pojęcia „rażąco niskiej ceny”. Przy braku legalnej definicji orzecznictwo sądów okręgowych oraz Krajowej Izby Odwoławczej, a wcześniej orzecznictwo arbitrażowe, wypracowało pewne cząstkowe lub opisowe rozumienie pojęcia „rażąco niskiej ceny”. Jak podkreślił Sąd Okręgowy w Katowicach w wyroku z 28 kwietnia 2008 r. (XIX Ga 128/08), punktem odniesienia do jej określenia jest przedmiot zamówienia i przyjąć można, że cena rażąco niska to taka, która jest nierealistyczna, niewiarygodna w porównaniu z cenami rynkowymi podobnych zamówień i ewentualnie innych ofert złożonych w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Izba w wyroku z 3 marca 2020 r. (KIO 320/20) wskazała, że ceną rażąco niską jest cena, która m.in. nie gwarantuje realizacji zamówienia zgodnie z postanowieniami specyfikacji, cena nierealna. Nadal aktualne pozostaje też stwierdzenie Izby wyrażone w wyroku z 28 marca 2013 r. (KIO 592/13), że o cenie rażąco niskiej można mówić wówczas, gdy oczywiste jest, że przy zachowaniu reguł rynkowych wykonanie umowy przez wykonawcę byłoby dla niego nieopłacalne (przywołanie sentencji tego orzeczenia nastąpiło m.in. w wyroku KIO z 3 czerwca 2020 r., KIO 509/20). Dodatkowo skład orzekający w wyroku z 7 października 2020 r. (KIO 2282/20) podkreślił, że cena rażąco niska wynika w szczególności ze złożenia oferty zawierającej cenę nierealną z punktu widzenia logiki, doświadczenia życiowego oraz racjonalnego prowadzenia działalności gospodarczej (podobnie wyrok z 24 lipca 2020 r., KIO 1391/20, wyrok z 29 lipca 2020 r., KIO 1651/20).


Wezwanie do wyjaśnienia w zakresie rażąco niskiej ceny

 

W myśl art. 226 ust. 1 pkt 8 nowego pzp, jeżeli oferta zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia, to zamawiający odrzuca taką ofertę. Zastosowanie sankcji wynikającej z powyższego przepisu możliwe jest dopiero po uprzednim wezwaniu wykonawcy do wyjaśnień dotyczących zaoferowanej ceny w celu ustalenia w sposób niebudzący wątpliwości, że cena jest ceną rażąco niską. Określony w nowym pzp mechanizm weryfikacji prawidłowości złożonej oferty pod kątem zaoferowanej ceny ma na celu ochronę:

 

  • zamawiającego – przed nienależytym wykonaniem bądź niewykonaniem zamówienia;
  • rzetelnych wykonawców – przed nieuczciwymi praktykami wykonawców, którzy łamią zasadę uczciwej konkurencji w zakresie kalkulowania ceny;
  • wykonawcy – który złożył ofertę z domniemaniem rażąco niskiej ceny – przed podjęciem przez zamawiającego arbitralnej decyzji w przedmiocie automatycznego odrzucenia jego oferty.

 

O tym, czy zamawiający ma do czynienia z ceną rażąco niską, decyduje każdorazowo badanie, czy jest ona realna, tj. każdorazowe odniesienie danej ceny do konkretnego przedmiotu zamówienia, jego specyfiki oraz rynku danego rodzaju zamówienia. Ustawodawca wskazał, że jeżeli zaoferowana cena lub jej istotne części składowe wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub jej istotnych części składowych.

 

Występujący w art. 90 ust. 1 pzp z 2004 r. zwrot ,,zamawiający zwraca się” został zastąpiony w nowym pzp zwrotem ,,zamawiający żąda”. Zmiana ta ma charakter jedynie językowy – nadal wskazuje na nałożony na zamawiającego obowiązek wezwania wykonawcy do wyjaśnień, gdy istnieje domniemanie rażąco niskiej ceny. Artykuł 224 ust. 2 nowego pzp (odpowiednik dotychczasowego art. 90 ust. 1a pzp z 2004 r.) ustanawia zasady obligatoryjnego wzywania do wyjaśnień w zakresie ceny oferty. Konieczność takiego wezwania następuje w przypadku, gdy cena całkowita oferty złożonej w terminie jest niższa o co najmniej 30% od:

 

  1. wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem postępowania, lub średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert niepodlegających odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 1 i 10 nowego pzp;
  2. wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, zaktualizowanej z uwzględnieniem okoliczności, które nastąpiły po wszczęciu postępowania, w szczególności istotnej zmiany cen rynkowych.

 

W nowym pzp doprecyzowano, że należy brać pod uwagę cenę całkowitą oferty złożonej w terminie (zapis ten jest konsekwencją skutku złożenia oferty po terminie, tj. obowiązku jej odrzucenia na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 1 nowego pzp), a punktem odniesienia jest średnia arytmetyczna cen wszystkich złożonych ofert bez uwzględniania tych, które zostały złożone po terminie składania ofert i które zawierają błędy w obliczeniu ceny lub kosztu. Zdezaktualizowało się więc stanowisko, w myśl którego przy wyliczaniu średniej arytmetycznej należało brać pod uwagę wszystkie odrzucone oferty.

 

[...]

 

Iwona Ziarniak
ekspert w dziedzinie zamówień publicznych, w szczególności złożonych zamówień informatycznych; członek zarządu OSKZP i członek Rady Programowej miesięcznika „Przetargi Publiczne”

Artykuł pochodzi z miesięcznika: Przetargi Publiczne

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne