Przetargi publiczne

Sytuacja ekonomiczna a zdolność finansowa

Zamawiający popełniają wiele błędów w zakresie stanowienia warunków potwierdzających sytuację ekonomiczną i finansową wykonawcy. Jednym z powodów mogą być niejednoznaczne zapisy rozporządzenia o dokumentach.

W polskim systemie zamówień publicznych wyróżniamy dwa typy warunków podmiotowych, jakie musi spełnić wykonawca chcący ubiegać się o udzielenie zamówienia publicznego. Są to warunki:

1. formalne (art. 22 ust. 1 pkt 1 pzp)
   - warunki sztywne, czyli takie, których zamawiającemu nie wolno dowolnie kształtować, np. zamawiający nie może postawić warunku posiadania przez wykonawcę koncesji na prowadzoną działalność w ostatnich 4 latach,
2. materialne (art. 22 ust. 1 pkt 2-4 pzp) - warunki, co do których ustawodawca przewidział dla zamawiającego prawo do swobodnego ich kształtowania, o ile są one tożsame z przedmiotem zamówienia.

Warunek określony w art. 22 ust. 1 pkt 4 pzp, mówiący, iż o udzielenie zamówienia mogą ubiegać się wykonawcy, którzy spełniają warunki dotyczące (…) sytuacji ekonomicznej i finansowej, jest warunkiem materialnym. Zapis tego artykułu w obecnym brzmieniu jest pochodną ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o zmianie ustawy Prawo zamówień publicznych oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (DzU nr 206, poz. 1591), która obowiązuje od 22 grudnia 2009 r. W stosunku do poprzedniej regulacji zmiana (jeśli chodzi o literalną wykładnię) jest kosmetyczna. Faktyczne zmiany mają miejsce dopiero na etapie dokumentowania spełnienia warunku, a konkretnie dotyczą sposobu i zakresu posiłkowania się przez wykonawców dokumentami podmiotów trzecich.

Niedoprecyzowane zapisy rozporządzenia

Zmiany - i to w znacznym stopniu - wprowadziły do omawianego warunku również zapisy znowelizowanego rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2009 r. w sprawie rodzajów dokumentów, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy, oraz form, w jakich te dokumenty mogą być składane. Wciąż funkcjonuje w nim rozdział znaczeniowy sytuacji ekonomicznej i zdolności finansowej (nadal jednak w sposób niedoprecyzowany), jeśli chodzi o sposób dokumentowania spełnienia warunku przez wykonawcę, jednakże w konsekwencji art. 26 ust. 2b w zw. z art. 22 ust. 1 pkt 4 pzp ustawodawca poszerzył zakres dokumentowania spełnienia warunku o dokumenty podmiotów trzecich.

[...]

Przemysław Kuderczak
Praktyk z zakresu zamówień publicznych, prawnik, pracownik Dolnośląskiego Ośrodka Polityki Społecznej we Wrocławiu.