Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Modyfikacje systemu...

31 Grudzień 2020 
Od 14 grudnia ub.r. zamawiający i wykonawcy mogą korzystać ze zmienionego systemu do...

Kanał przez Mierzeję Wiślaną

31 Grudzień 2020 
Budową drugiego etapu budowy kanału żeglugowego przez Mierzeję Wiślaną, drogi wodnej z...

Fundusz Inwestycji Lokalnych

31 Grudzień 2020 
Rządowy Fundusz Inwestycji Lokalnych – czyli program bezzwrotnego wsparcia dla...

Upływ terminu związania ofertą

Data publikacji: 31-12-2020 Autor: Jarosław Rokicki

Uwzględniając wątpliwości interpretacyjne pojawiające się na gruncie pzp z 2004 r. oraz różne stanowiska prezentowane w orzecznictwie i literaturze, ustawodawca w nowym pzp doprecyzował regulacje odnoszące się do terminu związania ofertą.

 

Na mocy ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (dalej: pzp z 2004 r.) zrodziło się wiele wątpliwości interpretacyjnych dotyczących możliwości dalszego procedowania postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w przypadku, gdy upłynął termin związania ofertą, a zamawiający nie udzielił zamówienia. Na przestrzeni ostatnich lat pojawiło się kilka możliwych scenariuszy postępowania w takiej sytuacji.


Trzy podejścia


Pierwszy, najbardziej radykalny pogląd wskazywał, że nie jest możliwe udzielenie zamówienia publicznego (zawarcie umowy) w przypadku, gdy upłynął termin związania ofertą. Zwolennicy tego poglądu wskazywali, że termin związania ofertą jest to czas ważności oferty, którego upływ powoduje, iż dana oferta w postępowaniu przestaje funkcjonować, co jest równoznaczne z brakiem możliwości podejmowania przez zamawiającego jakichkolwiek decyzji w stosunku do niej. W związku z powyższym zamawiający nie miał prawa wyboru oferty, co do której termin związania upłynął, zresztą w świetle przytoczonej wykładni nie było możliwe udzielenie zamówienia wykonawcy, który nie był już związany warunkami zaproponowanymi w złożonej przez siebie ofercie.


Przedstawiciele drugiego poglądu – najbardziej liberalnego – wskazywali, że upływ terminu związania ofertą w żaden sposób nie wpływa na możliwość podejmowania określonych czynności w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego. Termin związania ofertą był przez nich rozumiany jako okres, w którym wykonawca zobowiązany jest do zawarcia umowy na warunkach określonych w złożonej ofercie, co jednak nie wykluczało możliwości zawarcia umowy na tych samych warunkach po upływie terminu związania ofertą, o ile wykonawca nadal był zainteresowany realizacją zamówienia. Początkowo pogląd ten uznawany był przez Urząd Zamówień Publicznych, przemawiała za nim również ekonomika prowadzenia postępowania.


Trzeci pogląd, najbardziej popularny, wskazywał, że wyboru najkorzystniejszej oferty należy dokonać do upływu terminu związania ofertą, przy jednoczesnej możliwości udzielenia zamówienia po jego upływie. Popularność tego poglądu wynikała z kilku przesłanek. Po pierwsze, był on akceptowany przez większość organów kontrolujących proces udzielania zamówienia publicznego. Po wtóre, znajdował on oparcie w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, który w orzeczeniu z 24 lutego 2010 r. (SK 22/08) wprost wskazał, że umowa w  sprawie zamówienia publicznego może zostać zawarta po upływie terminu związania, jeśli zamawiający przekaże wykonawcom informację o wyborze oferty przed upływem terminu związania, a uczestnik postępowania wyrazi zgodę na zawarcie umowy na warunkach określonych w złożonej ofercie, przy czym zgoda ta może mieć charakter dorozumiany. Zatem brak uchylenia się przez wykonawcę od zawarcia umowy należało interpretować jako zgodę. Ostatecznie rozwiązanie to zostało zaaprobowane przez Urząd Zamówień Publicznych.


Zdaniem autora w rozważaniach dotyczących upływu terminu związania ofertą pomijano bardzo istotny aspekt związany z kosztami prowadzonego postępowania. Proces udzielenia zamówienia publicznego jest skomplikowany i czasochłonny, pochłania wiele godzin pracy dużego zespołu osób, a w szczególności komisji przetargowej. To z kolei wiąże się z wydatkowaniem środków finansowych. Konieczność powtórzenia postępowania ze względu na upływ terminu związania ofertą, w ocenie autora, w sposób nieuzasadniony zwiększała te koszty, co wprost dodatkowo obciążało finanse publiczne. Tymczasem jedną z naczelnych zasad wydatkowania środków publicznych jest ich racjonalizacja oraz uzyskiwanie maksymalnych efektów z poniesionych nakładów.


Stan po nowelizacji


Uwzględniając wyżej wymienione wątpliwości interpretacyjne oraz funkcjonowanie różnych stanowisk prezentowanych w judykaturze i literaturze przedmiotu, ustawodawca w ustawie z dnia 11 wrześ­nia 2019 r. (dalej: nowe pzp) na nowo uregulował kwestie odnoszące się do terminu związania ofertą.

 

[...]

 

Jarosław Rokicki
adiunkt na Wydziale Administracji i Prawa WSH w Sosnowcu; naczelnik Wydziału Zamówień Publicznych w Urzędzie Miejskim w Dąbrowie Górniczej

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

Spis treści Numer niedostępny Zamów prenumeratę

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne