Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Rozporządzenie ws. inwestycji...

29 Październik 2020 
Rząd pracuje nad rozporządzeniem, które określi listę inwestycji towarzyszących, która...

Projekt nowelizacji ustawy o...

29 Październik 2020 
Klub KO przygotował projekt nowelizacji ustawy o przeciwdziałaniu i zwalczaniu COVID-19,...

Przesunięcie terminu wejścia...

29 Październik 2020 
Związek Powiatów Polskich alarmuje, że choć nowe Prawo zamówień publicznych ma zacząć...

Zawieszenie wytycznych i zmiany w przyznawaniu funduszy unijnych

Data publikacji: 29-10-2020 Autor: Grzegorz Kukowka

Specustawa dotycząca realizacji projektów wprowadza nie tylko istotne ułatwienia w zakresie realizacji projektów współfinansowanych ze środków budżetu UE, ale również znaczące modyfikacje dotyczące sposobu przyznawania tych środków.

 

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19 w 2020 r. (dalej: specustawa), która obowiązuje od 18 kwietnia 2020 r., zawiera szeroki katalog rozwiązań będących odpowiedzią na problemy wynikające z ogłoszenia stanu epidemii. Część tych zmian, obejmujących liczne uproszczenia w realizacji projektów współfinansowanych ze środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, została już wcześ­niej omówiona na łamach „Finansów Publicznych”. Warto jednak zwrócić uwagę również na te przepisy, które dotyczą nie tyle trwających już projektów, ile zmian w programach operacyjnych i w zasadach wyboru projektów do dofinansowania. Zmiany te zaowocowały nieco łatwiejszym sposobem aplikowania o środki unijne, choć oczywiście niektóre z przyjętych rozwiązań wywołują pewne wątpliwości.


Dodatkową, niezmiernie ważną konsekwencją wprowadzonych regulacji jest możliwość zawieszenia stosowania wytycznych w związku z epidemią. Skutki tego rozwiązania będą widoczne zarówno z perspektywy projektów już objętych dofinansowaniem, jak i wniosków dopiero będących przedmiotem oceny lub przygotowywanych do złożenia w konkursach.


Zmiany obowiązujących wytycznych


W art. 3 ust. 1 specustawy wprowadzono uproszczoną ścieżkę zmiany obowiązujących wytycznych, wydawanych przez ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego na podstawie art. 5 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020 (dalej: ustawa wdrożeniowa).


Przede wszystkim postanowiono, że w okresie obowiązywania specustawy zmiana wytycznych jest możliwa bez przeprowadzania wymaganych konsultacji i uzyskania opinii instytucji zarządzających, ogólnopolskich organizacji jednostek samorządu terytorialnego, organizacji związkowych i organizacji pracodawców (reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego) oraz organizacji pozarządowych. Dodatkowo zawieszony został obowiązek publikacji komunikatów dotyczących zmiany wytycznych i terminu ich wejścia w życie w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”. Wystarczającą i jedyną formą publikacji zmienionych wytycznych jest zatem obecnie strona internetowa lub portal prowadzony przez właściwego ministra.
O ile można zgodzić się, że w związku z epidemią pominięcie konsultacji może być uzasadnione, gdyż otwiera drogę do szybkiego wprowadzania uproszczeń (konsultacje trwały bowiem nie krócej niż 14 dni), o tyle poważne wątpliwości budzi rezygnacja z ogłaszania komunikatów o zmianach w „Monitorze Polskim”. Należy zwrócić uwagę, że chociaż pod względem formalnym wytyczne nie są aktem prawa powszechnie obowiązującego, to są jednak wprowadzane na podstawie upoważnienia ustawowego, a obowiązek ich stosowania ciąży na wszystkich beneficjentach środków unijnych. Ma to szczególne znaczenie w przypadku „Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014–2020”, ponieważ ich niezastosowanie wprost przekłada się na ewentualne korekty finansowe, które mogą zostać nałożone na beneficjenta i skutkować obowiązkiem zwrotu środków. Tym samym pozbawienie beneficjentów podstawowego źródła informacji o zmianach w akcie regulującym ich istotne obowiązki (poprzez podjęcie decyzji o zamieszczaniu informacji o tych zmianach wyłącznie na stronie internetowej poświęconej funduszom unijnym) wydaje się znaczącym utrudnieniem, które może mieć negatywne skutki i będzie wymagać od beneficjentów dodatkowego, niepotrzebnego nakładu pracy.


Zawieszanie stosowania wytycznych


Ponadto w art. 3 ust. 2 specustawy przewidziano możliwość zawieszenia stosowania wytycznych (w całości albo w części), jeżeli taka konieczność pojawi się na skutek wystąpienia COVID-19. Minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego może zawiesić stosowanie wytycznych na mocy komunikatu zamieszczonego na stronie internetowej oraz na portalu funduszy unijnych. Na tej podstawie 19 maja 2020 r. Minister Funduszy i Polityki Regionalnej wydała „Informację o częściowym zawieszeniu stosowania wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014–2020”1. W informacji zakomunikowano, że zawieszone jest stosowanie pięciu postanowień wytycznych (zob. ramka „Wytyczne...”). Bezpośrednim skutkiem omawianej decyzji jest zawieszenie obowiązywania kilku postanowień wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków, przy czym zawieszenie obowiązuje z mocą wsteczną od 1 lutego do 31 grudnia 2020 r. Jednocześnie zastrzeżono, że zakres oraz termin zawieszenia mogą ulec zmianie na mocy kolejnego komunikatu właściwego ministra.

 

[...]

 

Grzegorz Kukowka
adwokat w kancelarii Dentons; specjalizuje się w pomocy publicznej i problematyce prawnej związanej z funduszami unijnymi

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

Spis treści Numer niedostępny Zamów prenumeratę

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne