Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Ratowanie zabytkowych kopalni

03 Czerwiec 2020 
Na stronach Rządowego Centrum Legislacji zamieszczono przygotowany przez Ministerstwo...

Unijna pomoc w dobie kryzysu

03 Czerwiec 2020 
Podczas debaty „Unia Europejska – odpowiedź na kryzys”, która odbyła się pierwszego dnia...

Kolejne zmiany w zamówieniach...

03 Czerwiec 2020 
Rada Ministrów 20 maja przyjęła projekt ustawy o dopłatach do oprocentowania kredytów...

Bezprawne wpływanie na zamawiającego

Data publikacji: 30-01-2020 Autor: Irena Skubiszak-Kalinowska

Zgodnie z prawem zamawiający powinien wykluczyć z postępowania wykonawcę, który bezprawnie wpływał lub próbował wpłynąć na czynności zamawiającego lub pozyskać informacje poufne, mogące dać mu przewagę w postępowaniu o udzielenie zamówienia.

 

W katalogu obligatoryjnych przesłanek wykluczenia przewidzianych w ustawie z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (dalej: obecnie obowiązujące pzp) znajduje się m.in. taka, która dotyczy bezprawnego wpływu na czynności zamawiającego lub pozyskania poufnych informacji. Ma ona oczywiście swoje źródło w dyrektywie 2014/24/UE, natomiast ani na szczeblu unijnym, ani na krajowym nie doczekała się ona, jak dotychczas, szerszego omówienia. Ponieważ ustawodawca zdecydował się ją zachować również w nowej ustawie z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (dalej: nowe pzp), zasadne wydaje się dokonanie jej analizy na podstawie dostępnej literatury oraz orzecznictwa. 
 
Dyrektywa 2014/24/UE 
 
Jak już zasygnalizowano wyżej, źródła omawianej podstawy wykluczenia z postępowania należy szukać w art. 57 ust. 4 lit. i dyrektywy 2014/24/UE, zgodnie z którym: „Instytucje zamawiające mogą wykluczyć lub zostać zobowiązane przez państwa członkowskie do wykluczenia z udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia każdego wykonawcy znajdującego się w którejkolwiek z poniższych sytuacji (…): jeżeli wykonawca podjął kroki, aby nienależycie wpłynąć na proces podejmowania decyzji przez instytucję zamawiającą, pozyskać informacje poufne, które mogą dać mu nienależną przewagę w postępowaniu o udzielenie zamówienia lub wskutek zaniedbania przedstawić wprowadzające w błąd informacje, które mogą mieć istotny wpływ na decyzje w sprawie wykluczenia, kwalifikacji lub udzielenia zamówienia”.
Jest to przesłanka stosunkowo nowa, niewystępująca w poprzedniej dyrektywie 2004/18/WE, która ponadto, podobnie jak inne przesłanki fakultatywne, kwalifikowana była w dotychczasowym orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości jako „tzw. inne środki umożliwiające wykluczenie z udziału w postępowaniu w celu zapewnienia poszanowania zasad równego traktowania i przejrzystości, pod warunkiem że są one proporcjonalne oraz że nie będą oparte na niewzruszalnym domniemaniu”1.
 
W piśmiennictwie uznaje się również, że przesłanka ta „ma na celu eliminację z postępowania wykonawców, którzy mogliby wpływać na proces podejmowania decyzji przez instytucje zamawiające lub pozyskiwać pewne informacje dające im nieuprawnioną przewagę nad innymi wykonawcami (…). Co istotne, czynności objęte niniejszą przesłanką wcale nie muszą stanowić przestępstw w rozumieniu krajowych systemów prawa karnego, a zatem ich ciężar gatunkowy może być znacznie mniejszy”2.
 
W kolejnym komentarzu do dyrektywy 2014/24/UE stwierdzono natomiast, że: „Szczególna przesłanka została przewidziana w art. 57 ust. 4 lit. i, wskazująca na możliwość wykluczenia wykonawcy w sytuacji podjęcia przez niego działań, które mogły wpłynąć w sposób «nienależyty» na proces podejmowania decyzji przez instytucję zamawiającą, o ile pozyskał informacje poufne, które mogły mu dać nienależną przewagę w postępowaniu o udzielenie zamówienia (…). Rzeczona regulacja obejmuje zatem szeroki zakres działań wykonawcy, które w sposób nieuprawniony mogą spowodować jego przewagę względem innych wykonawców lub też wpłynąć na decyzję zamawiającego względem tego wykonawcy zarówno w kwestii formalnej (wykluczenie bądź dopuszczenie do udziału w postępowaniu), jak też materialnej (np. na skutek uzyskania informacji poufnej, możliwość sformułowania oferty na bardziej korzystnych warunkach)”3.
 
Jednolity europejski dokument zamówienia
 
W formularzu jednolitego europejskiego dokumentu zamówienia (dalej: JEDZ)4 omawiana podstawa wykluczenia przewidziana została w sekcji C, która odwołuje się do podstaw wykluczenia związanych z niewypłacalnością, konfliktem interesów lub wykroczeniami zawodowymi. Przyjęła ona następujące brzmienie: „Czy wykonawca może potwierdzić, że: (…) d) nie przedsięwziął kroków, aby w bezprawny sposób wpłynąć na proces podejmowania decyzji przez instytucję zamawiającą lub podmiot zamawiający, pozyskać informacje poufne, które mogą dać mu nienależną przewagę w postępowaniu o udzielenie zamówienia, lub wskutek zaniedbania przedstawić wprowadzające w błąd informacje, które mogą mieć istotny wpływ na decyzje w sprawie wykluczenia, kwalifikacji lub udzielenia zamówienia?”. Treść ta stanowi de facto powtórzenie brzmienia regulacji określonej w art. 57 ust. 4 lit. i dyrektywy 2014/24/UE.

 

[...]

 

Irena Skubiszak-Kalinowska
radca prawny, prowadzi Kancelarię Radcy Prawnego Irena Skubiszak-Kalinowska; wykładowca; doktorantka na UW; wyróżniona w prestiżowym rankingu indywidualnych prawników Chambers Europe 2016, 2018 i 2019 jako jeden z najlepszych specjalistów w dziedzinie zamówień publicznych w Polsce

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne