Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Zmiany w ufp

29 Maj 2019 
Ministerstwo Finansów chce zmienić przepisy dotyczące kontroli zarządczej i audytu...

Raport o stanie polskiego...

29 Maj 2019 
Na Platformie Partnerstwa Publiczno-Prywatnego udostępniono raport dotyczący rynku PPP za...

Ustawa zapewniająca...

29 Maj 2019 
4 maja 2019 r. weszła w życie ustawa z dnia 21 lutego 2019 r. o zmianie niektórych ustaw...

Skan oferty

Data publikacji: 29-05-2019 Autor: Grzegorz Mazurek
Tagi:    siwz

Omawiamy kwestię dotyczącą składania skanu oferty, podpisanego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, w kontekście wymagań siwz niedopuszczających skanu oferty – na podstawie najnowszego orzeczenia KIO.

 

Wpostępowaniach o wartości przekraczającej progi unijne ogłaszanych od dnia 18 października 2018 r. ustawodawca wprowadził obowiązek prowadzenia komunikacji przy użyciu środków komunikacji elektronicznej i składania ofert z kwalifikowanym podpisem elektronicznym. W odniesieniu do nowego brzmienia przepisu art. 10a ust. 5 pzp ujawnił się jednak problem definiowania przez zamawiających i wykonawców pojęcia „postać elektroniczna oferty”.

O ile nie budzi wątpliwości konieczność opatrzenia oferty kwalifikowanym podpisem elektronicznym, o tyle już zagadnienie samej formy oferty i kwestie techniczne związane z jej wytworzeniem wyraźnie zaznaczyły się w najnowszym orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej. Najbardziej istotna będzie w tym kontekście odpowiedź na pytanie, czy złożenie oferty w postaci skanu, w formacie PDF, opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym uprzednio wydrukowanego, uzupełnionego ręcznie i podpisanego formularza ofertowego może być traktowane jako złożenie oferty w postaci elektronicznej oraz czy tak złożona oferta jest oryginałem czy jedynie elektroniczną kopią dokumentu.

Do problemu tego odnosi się Izba w kilku najnowszych orzeczeniach, lecz stanowiska w nich wyrażane nie są jednolite. Z biegiem czasu można jednak zauważyć kształtowanie się jednolitej linii orzeczniczej Izby w tym zakresie.

Należy przy tym wskazać, że problemy ujawniają się również w odniesieniu do wymagań stawianych w siwz przez zamawiających – sami zamawiający wskazują wykonawcom, jaki jest dopuszczalny lub niedopuszczalny przez nich sposób złożenia oferty.

Wymaganie zamawiającego w zakresie niedopuszczalności skanu oferty – kwalifikacja prawna

Często spotykaną praktyką zamawiających jest uregulowanie kwestii sposobu złożenia oferty np. przez zawarcie w siwz postanowienia typu: „Zamawiający nie dopuszcza złożenia oferty w formie skanu podpisanego kwalifikowanym podpisem elektronicznym”. Tego rodzaju postanowienie powoduje problemy w sytuacji, gdy jakiś wykonawca złoży jednak ofertę w formie skanu.

Tego typu sytuację rozstrzygała Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z 29 marca 2019 r. (KIO 428/19), wydanym w składzie 3-osobowym. Zamawiający odrzucił ofertę, podając jako uzasadnienie odrzucenia zarówno art. 89 ust. 1 pkt 1 pzp (oferta niezgodna z ustawą), jak i art. 89 ust. 1 pkt 2 pzp (treść oferty nie odpowiada treści specyfikacji). Wykonawca złożył odwołanie na tę decyzję zamawiającego, a KIO uwzględniła odwołanie:

Wyrok KIO z 29 marca 2019 r.

(KIO 428/19)

„(…) niezgodność treści oferty z treścią SIWZ, która stanowi przesłankę odrzucenia oferty zachodzi, gdy zawartość merytoryczna złożonej w danym postępowaniu oferty nie odpowiada ukształtowanym przez zamawiającego i zawartym w specyfikacji wymaganiom (…). Niezgodność ta polega zatem na materialnej niezgodności zobowiązania wykonawcy wyrażonego w jego ofercie ze świadczeniem, zaoferowania którego oczekuje zamawiający i które opisał w SIWZ”.

W dalszej części artykułu zostanie szczegółowo omówiony stan faktyczny i rozstrzygnięcie wspomnianej sprawy.

Stan faktyczny rozstrzygany w wyroku KIO 428/19

W przedmiotowym postępowaniu zamawiający określił w siwz wymagania formalne dotyczące sposobu przygotowania oferty następująco: „Oferta powinna być sporządzona w języku polskim, z zachowaniem postaci elektronicznej i podpisana kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Sposób złożenia oferty, w tym zaszyfrowania oferty, opisany został w Regulaminie korzystania z miniPortalu. Ofertę należy złożyć w oryginale. Zamawiający nie dopuszcza możliwości złożenia skanu oferty opatrzonej kwalifikowanym podpisem elektronicznym”.

Jednocześnie zamawiający, jako załącznik do siwz, przedstawił formularz ofertowy, w którym zostało wyznaczone miejsce na „pieczęć i podpis osoby/osób wskazanych w dokumencie, uprawnionej/uprawnionych do występowania w obrocie prawnym, reprezentowania Wykonawcy i składania oświadczeń woli w jego imieniu”.

Tym samym zostało de facto wprowadzone nowe wymaganie co do formy złożenia oferty, dotyczące przystawienia na niej pieczęci. Wykonawca wydrukował i uzupełnił formularz ofertowy, który został przez osobę umocowaną podpisany i opieczętowany. Taki dokument następnie zeskanowano do pliku pdf, opatrzono kwalifikowanym podpisem elektronicznym tej samej osoby, która podpisała go ręcznie, i za pomocą środków komunikacji elektronicznej przekazano zamawiającemu jako ofertę. Zamawiający odrzucił ofertę wykonawcy, wskazując na treść wymogu zawartego w siwz, zgodnie z którym: „Zamawiający nie dopuszcza możliwości złożenia skanu oferty opatrzonej kwalifikowanym podpisem elektronicznym”. W związku z tym zapisem zamawiający wskazał, że nie może potraktować oferty złożonej w taki sposób jako złożonej prawidłowo.

Wykonawca w odwołaniu wniesionym do KIO zarzucił zamawiającemu, że zapisy siwz odnoszące się do formy złożenia oferty stoją w sprzeczności ze wzorem formularza ofertowego, a uczynienie zadość zarówno wymaganiom co do formy oferty określonym w siwz, jak i tym wskazanym w formularzu, było niemożliwe. Izba odniosła się do tego zarzutu w sposób następujący:

Wyrok KIO z 29 marca 2019 r.
(KIO 428/19)


„Nie bez znaczenia dla rozpoznawanego zarzutu pozostawała także podnoszona przez Odwołującego argumentacja w zakresie sposobu skonstruowania formularza ofertowego, w którym znajdowały się adnotacje Zamawiającego o konieczności opatrzenia dokumentu pieczęciami wykonawcy. Słusznie zauważyła Izba w wyroku z dnia 4 marca 2019 r. sygn. akt KIO 277/19, iż taka konstrukcja formularza mogła skłonić niektórych wykonawców, którzy przygotowując oferty w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego są w dość szczególny sposób wyczuleni na stosowany przez niektórych zamawiających przesadny formalizm przy badaniu i ocenie ofert, do sporządzenia oferty w sposób dokonany przez Odwołującego. Zauważyć należy, że nie tylko oferta Odwołującego została opatrzona pieczęciami, ale także oferta wykonawcy A. S., co do której brak jest wiedzy czy została sporządzona poprzez zeskanowanie i opatrzenie pieczęcią dokumentu. Oferta tego wykonawcy także została odrzucona, jednak z innej podstawy prawnej i w oparciu o inne okoliczności faktyczne. W ocenie Izby twierdzenia Zamawiającego przedstawione w uzasadnieniu odrzucenia oferty, iż poza jego ofertą «pozostałe oferty zostały złożone zgodnie z wytycznymi SIWZ tj. w oryginale z zachowaniem postaci elektronicznej i podpisaną kwalifikowanym podpisem elektronicznym» nie znajduje pełnego odzwierciedlenia w dokumentacji postępowania o udzielenie zamówienia, gdyż nie można wykluczyć, iż również oferta wykonawcy A. S. była wcześ­niej drukowana w celu naniesienia pieczęci, a następnie zeskanowana i opatrzona elektronicznym podpisem. Skoro w Rozdziale XI SIWZ pkt 8 Zamawiający wskazał, iż nie dopuszcza możliwości złożenia skanu oferty opatrzonej kwalifikowanym podpisem elektronicznym, to również i w takim przypadku, idąc tokiem rozumowania Zamawiającego, oferta (od strony czysto technicznej) złożona zostałaby w sposób niezgodny z wymaganiami wynikającymi z SIWZ. Jest to o tyle istotne, że Zamawiający nie akcentował okoliczności opatrzenia oferty przez Odwołującego własnoręcznym podpisem osoby umocowanej (jej sporządzenie w formie pisemnej) jako okoliczności przesądzającej o niezgodności oferty z treścią SIWZ, lecz wskazywał w sposób ogólny na jej złożenie w «formie skanu opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym»”.

 

[...]

 

Grzegorz Mazurek
adwokat, prowadzi własną kancelarię prawną; były wiceprezes Krajowej Izby Odwoławczej i arbiter 

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne