Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Radiotelefony dla SW

22 Lipiec 2020 
Służba Więzienna (SW) planuje zakup 1241 sztuk radiotelefonów przenośnych wraz z...

Funduszowy pakiet...

22 Lipiec 2020 
Podmioty korzystające z projektów współfinansowanych ze środków unijnych, których...

Tarcza 4.0

22 Lipiec 2020 
Ustawa z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych...

Program funkcjonalno-użytkowy

Data publikacji: 31-01-2019 Autor: Jerzy Wysocki

W jaki sposób należy przygotować opis przedmiotu zamówienia na roboty budowlane w systemie „zaprojektuj i wybuduj”, przy wykorzystaniu programu funkcjonalno-użytkowego?

Zgodnie z obowiązującym prawem, chcąc zrealizować robotę budowlaną, zamawiający nie zawsze musi dysponować pełną dokumentacją projektową, w tym projektem budowlanym. W art. 31 pzp ustawodawca stwierdza, że gdy przedmiotem zamówienia jest zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (dalej: pr. bud.), zamawiający dokonuje opisu przedmiotu zamówienia (dalej również: OPZ) za pomocą programu funkcjonalno-użytkowego (dalej również: PFU). W ustępie 3 tego przepisu ustawodawca precyzuje, że program funkcjonalno-użytkowy obejmuje opis zadania budowlanego, w którym podaje się przeznaczenie ukończonych robót budowlanych oraz stawiane im wymagania techniczne, ekonomiczne, architektoniczne, materiałowe i funkcjonalne. Tak więc zamawiający, nie dysponując projektem budowlanym, ale jedynie posiadając PFU, może realizować robotę budowlaną.

Regulacje rozporządzenia

Szczegółowy zakres i forma PFU, z uwzględnieniem rodzaju robót budowlanych, a także nazwy i kody Wspólnego Słownika Zamówień zostały określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy dokumentacji projektowej, specyfikacji technicznych wykonania i odbioru robót budowlanych oraz programu funkcjonalno-użytkowego (dalej: rozporządzenie ws. zakresu i formy PFU). Zgodnie z powyższymi zasadami zamawiający zobowiązany jest posiadać PFU zawsze, gdy zamierza przeprowadzić postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, którego przedmiot łącznie obejmuje:

– sporządzenie projektów (budowlanego, wykonawczego);
– uzyskanie wymaganych przepisami prawa uzgodnień i zatwierdzeń opracowanego projektu budowlanego + uzyskanie pozwolenia na budowę;
– wykonanie robót budowlanych na podstawie sporządzonych projektów wraz z uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie.

W celu przygotowania PFU zamawiający nie musi dysponować szczególnymi opracowaniami koncepcyjnymi odnoszącymi się do planowanej inwestycji. Dla prawidłowego opracowania PFU wystarczy, aby zamawiający sprecyzował swoje indywidualne wymogi odnośnie do funkcji i walorów użytkowych obiektu. I w tym miejscu pojawia się najczęstszy błąd zamawiających, którzy w ramach przygotowania PFU biorą pod uwagę tylko podstawowy zakres opisany w § 16–19 ww. rozporządzenia ws. zakresu i formy PFU.

Przygotowanie PFU

W pierwszej kolejności wydaje się konieczne, aby odpowiedzieć sobie na pytanie, kto może PFU przygotować. W tym celu należy się odnieść do przepisów pr. bud., a dokładnie do art. 17 i 18 tej ustawy. Zgodnie z art. 17 pr. bud. uczestnikami procesu budowlanego w rozumieniu ustawy są:

1) inwestor;
2) inspektor nadzoru inwestorskiego;
3) projektant;
4) kierownik budowy lub kierownik robót.

Na etapie przygotowania postępowania (opracowywania opisu przedmiotu zamówienia) nie występuje ani inspektor nadzoru inwestorskiego, ani projektant, który jest zatrudniany podobnie jak kierownik budowy w opisywanym przypadku przez wykonawcę. Zatrudnienie przez wykonawcę odbywa się na podstawie regulacji art. 18 pr. bud. Na etapie tworzenia PFU zamawiający nie ma obowiązku zatrudniania osoby o uprawnieniach projektowych. Pierwsza wada PFU związana jest więc z ryzykiem, że wykonawca PFU może nie posiadać odpowiedniej wiedzy i doświadczenia do jego prawidłowego przygotowania.

Wyrok KIO z 25 sierpnia 2017 r. (KIO 1563/17)

„Zamawiający, sporządzając PFU, winien dokonać opisania przedmiotu zamówienia zgodnie z obowiązującymi przepisami, mając na względzie przepis art. 29 p.z.p. Oznacza to obowiązek opracowania przez zamawiającego szczegółowych wymagań dla wykonawcy, aby mógł na ich podstawie samodzielnie, biorąc za to odpowiedzialność, zaprojektować i wybudować objęty zamówieniem obiekt budowlany”.

Aby zatem zamówić PFU, zdaniem autora, należy w siwz zawrzeć takie warunki udziału wykonawcy w postępowaniu, które by zagwarantowały, że ten ważny dokument (PFU) przygotują osoby o odpowiedniej wiedzy i doświadczeniu. W celu uzyskania odpowiedniej jakości PFU zamawiający – szczególnie w kryteriach oceny ofert – może wymagać od wykonawcy posiadania nawet kwalifikacji popartej uprawnieniami w danej branży będącej przedmiotem zamówienia.

Przygotowany PFU musi dokładnie opisywać przyszłe obowiązki projektanta i kierownika budowy. Dzięki temu cały proces realizacji przedmiotu zamówienia (roboty budowlanej) będzie zorganizowany zgodnie z obowiązującym prawem, z uwzględnieniem zawartych w przepisach zasad bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, zapewniając opracowanie projektu budowlanego i – stosownie do potrzeb – innych projektów, a także prowadzenie budowy z zachowaniem warunków wykonania i odbioru robót zalecanych przez zamawiającego, a ponadto (co obecnie jest niezwykle istotne) dostosowanie do jego możliwości płatniczych.

Dokumenty dodatkowe

Zamawiający, zdaniem autora, zanim przystąpi do zlecenia PFU, powinien przygotować wiele dodatkowych dokumentów, dzięki którym zminimalizuje potencjalne ryzyka, jakie wykonawca musi przecież wycenić i ująć w cenie oferty. Zamawiający samodzielnie lub przez zlecenia powinien opracować np. koncepcję programową dotyczącą przedmiotu zamówienia. Biorąc pod uwagę różne uwarunkowania środowiskowe, warto, by zamawiający dysponował także decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach dla swojego przedmiotu zamówienia, informacjami na temat warunków gruntowo-wodnych – przynajmniej wstępnym rozeznaniem co do warunków przyłączenia do sieci.

 

[...]

 

Jerzy Wysocki
dyrektor wydziału gospodarki gminnej w jednostce samorządu terytorialnego

 

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

Spis treści Numer niedostępny Zamów prenumeratę

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne