Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Pakiet wolnościowy

27 Listopad 2019 
Prawo budowlane ma się stać proobywatelskie, deregulacyjne i wolnościowe – taki cel...

Realizacja programów unijnych

27 Listopad 2019 
Portal Funduszy Europejskich opublikował dane dotyczące postępów w realizacji programów...

Zmiana ustawy o zasadach...

27 Listopad 2019 
6 listopada 2019 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o zasadach...

Pojęcie oferty

Data publikacji: 31-01-2019 Autor: Mariusz Partyka

W systemie zamówień publicznych pojęcie oferty ma niebagatelne znaczenie. Zależy od niego bowiem kształt decyzji podejmowanych przez zamawiającego i wykonawców, w tym kwestia podstawowa: czy oferta złożona przez wykonawcę odpowiada treści siwz.

 

W myśl art. 14 pzp do czynności podejmowanych przez zamawiającego i wykonawców w postępowaniu o udzielenie zamówienia stosuje się przepisy ustawy Kodeks cywilny (dalej: kc), jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Omawiając kwestie związane z pojęciem oferty, trzeba się odwołać do przepisów kc, gdyż w tym przypadku mamy do czynienia z taką właśnie sytuacją – pzp nie zawiera bowiem definicji tego pojęcia.

Oferta w rozumieniu ustawy Kodeks cywilny

Wypracowany i utrwalony przez orzecznictwo sposób rozumienia oferty opiera się na regulacji art. 66 § 1 kc. Powołując się na ugruntowane już orzecznictwo, KIO podkreśla, że oferta, jako jeden z rodzajów oświadczenia woli prowadzących do zawarcia umowy, powinna zawierać istotne postanowienia umowy (zob. wyroki: KIO 721/09, KIO 24/10, KIO 945/15 i KIO 236/17; a także KIO 1463/17, KIO 1381/17, KIO 1397/17, KIO 2475/17, KIO 18/18, KIO 476/18 i KIO 595/18). Izba zwraca uwagę, że treść oferty na gruncie pzp należy rozumieć w sposób ścisły i utożsamiać ją z oświadczeniem wykonawcy, z którego wynika zobowiązanie względem zamawiającego w związku z realizacją przyszłej umowy (zob. wyrok KIO z 14 maja 2009 r., KIO 570/09). O zakresie zobowiązania wyrażonego w ofercie wykonawcy w pierwszej kolejności przesądza jego treść, której materialnym substratem jest pismo wykonawcy przedstawiające np. w formie formularza ofertowego cenę, sposób wykonania czy inne warunki zobowiązania, które wykonawca podejmuje (zob. wyrok KIO z 26 czerwca 2009 r., KIO 721/09).

Wymagania w stosunku do zobowiązania zamawiający określa w siwz. Oprócz wymagań kształtujących zakres zobowiązania wykonawcy w siwz ujmowane są również postanowienia formalne, jak np. dotyczące sposobu przedstawienia oferty, czy informacyjne, jak informacja o miejscu otwarcia ofert, czy też postanowienia o charakterze ubocznym. Jako przykład postanowień ubocznych można podać oświadczenie w zakresie rodo czy oświadczenie dotyczące tego, czy wykonawca należy do MŚP.

W wyroku z 13 kwietnia 2018 r. (KIO 588/18) Izba dokonała podziału na warstwę merytoryczną i formalną oferty, podkreślając, że każdy wymóg postawiony przez zamawiającego w siwz co do formy składanych ofert może być traktowany wyłącznie jako zalecenie sporządzenia oferty we wskazany sposób, nie zaś jako bezwzględny obowiązek wykonawców (zob. też orzecznictwo sądowe, np. wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z 8 maja 2013 r., XII Ga 186/13). Podobnie w wyroku z 21 sierpnia 2017 r. (KIO 2155/16), gdzie do kwestii formalnych Izba zaliczyła takie wymagania, jak sposób sporządzenia i przedstawienia oferty, w tym: wygląd i liczba formularzy (ale nie treść zawartych w nich oświadczeń), numeracja stron, spis treści itp.

Izba wielokrotnie wskazywała na to, co składa się na zakres pojęciowy oferty, podając na bazie określonych stanów faktycznych poszczególnych odwołań również konkretne przykłady.

Istotne dla zamawiającego elementy wykonania zamówienia

I tak w wyroku z 7 sierpnia 2017 r. (KIO 1548/17) wskazano następujące elementy zawierające się w treści oferty: zakres, ilość, jakość, warunki realizacji i inne elementy istotne dla wykonania zamówienia. Szczególny przymiot elementu treści oferty przyznaje Izba również innym aspektom wykonania umowy, byleby były one istotne dla zamawiającego. Przykładem takiego aspektu jest długość okresu gwarancji.

W wyroku z 20 lipca 2017 r. (KIO 1381/17, KIO 1397/17) Izba podzieliła utrwalony w doktrynie i orzecznictwie pogląd, że treść siwz i treść oferty stanowią merytoryczne postanowienia oświadczeń woli odpowiednio: zamawiającego, który w szczególności przez opis przedmiotu zamówienia precyzuje, jakiego świadczenia oczekuje po zawarciu umowy w sprawie zamówienia publicznego, oraz wykonawcy, który zobowiązuje się do wykonania tego świadczenia w razie wyboru złożonej przez niego oferty jako najkorzystniejszej.

W wyroku z 22 sierpnia 2017 r. (KIO 1618/17) Izba zauważyła, że aby móc skutecznie przyjąć, że wykonawca dokonał zmiany treści oferty, a w sprawie doszło do niedozwolonych negocjacji, konieczne byłoby wykazanie, iż zmiany te dotyczyły treści zobowiązania wykonawcy stanowiącego treść oferty. W sprawie, której dotyczył ww. wyrok, Izba uznała, że oświadczenie o udziale podwykonawcy w realizacji części umowy było powiązane z potrzebą wykazania spełnienia warunku udziału w postępowaniu, a zatem odnosiło się do oceny zdolności wykonawcy do realizacji zamówienia, nie stanowiło więc treści oferty. Izba wskazała, że oświadczenia dotyczące udziału podmiotu trzeciego mogą ulegać korekcie w toku badania spełniania warunku udziału w postępowaniu, czego nie należy utożsamiać z prowadzeniem negocjacji zmierzających do ustalenia nowej treści oferty (jak zauważa Izba, weryfikacja oferty najwyżej ocenionej obecnie może być poprzedzona wezwaniem do zastąpienia zasobu podmiotu trzeciego innym, spełniającym warunki udziału w postępowaniu).

Warto zauważyć, że ogólna reguła, w myśl której pojęcie oferty należy opierać na art. 66 kc, doznaje ograniczenia stosownie do brzmienia art. 14 pzp. Oznacza to, że ma ona zastosowanie jedynie wówczas, gdy przepisy pzp nie stanowią inaczej, a więc gdy pzp nie reguluje w inny sposób tej kwestii. Co prawda chodzi tu raczej o sytuacje, w których nie mamy do czynienia z ofertą w ogóle, niż o te, gdy ofertę należy rozumieć w inny sposób, jednak warto zauważyć, że regulacje takie w pzp występują. Chodzi w szczególności o przepisy dotyczące aukcji elektronicznej, która zgodnie z regulacjami pzp stanowi jedynie swoistą „dogrywkę” po złożeniu ofert w trybie przetargu lub negocjacji z ogłoszeniem. Dotyczy to również konkursu, który – z założenia będąc przyrzeczeniem publicznym – nie przewiduje składania ofert. Z kolei w zamówieniu z wolnej ręki w ogóle nie dochodzi do złożenia oferty, a zamawiający udziela zamówienia po negocjacjach z jednym wykonawcą (art. 66 pzp).

Wykładnia treści oferty

Jak zauważono wcześniej, zakres pojęciowy treści oferty ma wpływ na szereg czynności w postępowaniu, w szczególności na ocenę przez zamawiającego zgodności oferty z siwz. Dobrą syntezę tego zagadnienia, zawierającą również wskazówki w zakresie wykładni treści oferty, przekazała Izba w wyroku z 11 kwietnia 2018 r., powołując się m.in. na orzecznictwo sądów okręgowych (dalej: SO).

 

[...]

 

Mariusz Partyka
prawnik specjalizujący się w tematyce zamówień publicznych

 

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne