Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Modyfikacje systemu...

31 Grudzień 2020 
Od 14 grudnia ub.r. zamawiający i wykonawcy mogą korzystać ze zmienionego systemu do...

Kanał przez Mierzeję Wiślaną

31 Grudzień 2020 
Budową drugiego etapu budowy kanału żeglugowego przez Mierzeję Wiślaną, drogi wodnej z...

Fundusz Inwestycji Lokalnych

31 Grudzień 2020 
Rządowy Fundusz Inwestycji Lokalnych – czyli program bezzwrotnego wsparcia dla...

Nowelizacja ustawy o PPP

Data publikacji: 05-11-2018 Autor: Martyna Lubieniecka, Joanna Marczewska
Tagi:    ppp   roboty budowlane

Partnerstwo publiczno-prywatne nie cieszyło się dotąd zbyt dużą popularnością. Czy zmiany wprowadzone ostatnią nowelizacją przepisów o PPP zachęcą inwestorów do szerszego korzystania z tej procedury?

 

Dnia 5 lipca 2018 r. uchwalono ustawę o zmianie ustawy o partnerstwie publiczno-prywatnym oraz niektórych innych ustaw. Ustawa weszła w życie 19 września, a wprowadzone nią zmiany w zakresie przepisów ustawy o partnerstwie publiczno-prywatnym (dalej: ustawa o PPP) należy ocenić pozytywnie, mając jednocześnie nadzieję, że spowodują one większe zainteresowanie partnerstwem publiczno-prywatnym (dalej również: PPP). Znamienne jest, że podmioty publiczne w latach 2009–2017 zrealizowały jedynie 116 projektów PPP. W kontekście spodziewanego zmniejszenia finansowania unijnego wydaje się, że partnerstwo stanowi dobrą alternatywę dla realizacji zadań publicznych. Skąd więc tak znikome zainteresowanie tą formą realizacji inwestycji?

Praktyka pokazuje, że w pierwszej kolejności inwestorzy sięgają do tradycyjnych źródeł finansowania, jak dotacje, środki z funduszy UE, kredyty i pożyczki. Dopiero w ostateczności analizują możliwość zawarcia partnerstwa z podmiotem prywatnym, choć i wówczas towarzyszą temu niemałe obawy. W jednostkach samorządu terytorialnego przyczyną takiego stanu rzeczy może być brak zasobów niezbędnych do zawarcia umowy o partnerstwie, ale także braki kadrowe, brak wiedzy czy wsparcia w zakresie dokonania niezbędnych analiz i szacunków. Ponadto samorządy odczuwają obawę przed kontrolą oraz przed poniesieniem różnego rodzaju konsekwencji w obliczu ewentualnego niepowodzenia. Już sam fakt, że realizacja zamierzenia w ramach PPP oznacza współpracę z podmiotem prywatnym, wydaje się w pewien sposób zniechęcać samorządy do tej formuły. Wśród samorządowców panuje ponadto mylne mniemanie, że to podmiot prywatny powinien być obciążany wszelkim ryzykiem związanym z realizacją inwestycji, co stoi w sprzeczności z ideą partnerstwa publiczno-prywatnego, gdyż partnerstwo oparte jest na współpracy i optymalnym podziale ryzyk.

Tego rodzaju obawy powodowały, że partnerstwo nie cieszyło się zbyt dużą popularnością, stąd ustawodawca postanowił wprowadzić zmiany, które de facto mają doprowadzić do szerszego stosowania PPP. Z uzasadnienia do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o PPP1 wynika, że celem nowelizacji jest wyeliminowanie niespójności legislacyjnych i wdrożenie usprawnień dla rozwoju PPP w Polsce. Nowe regulacje, jak wskazano w uzasadnieniu, powinny być stabilne (bez narażania ich adresatów na ryzyko niepewności prawnej, spowodowanej częstymi zmianami) i powinny uwzględniać zarówno stronę publiczną, jak i prywatną oraz stanowić zabezpieczenie dla każdej z nich. W uzasadnieniu wskazano ponadto, że jednym z aspektów zmian jest m.in. dostosowanie ustawy o PPP do znowelizowanych przepisów pzp i ustawy o umowie koncesji na roboty budowlane lub usługi, które wprowadziły do polskiego porządku prawnego rozwiązania zwiększające elastyczność zawierania umów przez sektor publiczny.

Ocena efektywności realizacji przedsięwzięcia

Dotychczas aż 3/4 postępowań wszczynanych w formule PPP kończyło się fiaskiem – nie dochodziło do zawarcia umowy. Przyczyną takiego stanu rzeczy mogło być niewystarczające przygotowanie projektu, czemu powinna zapobiegać obligatoryjna ocena efektywności realizacji przedsięwzięcia, uregulowana w rozdziale 1a znowelizowanej ustawy o PPP (zob. art. 3a).

Ocenę tę podmiot publiczny przeprowadza obowiązkowo. Ma ona charakter analizy porównawczej, a jej wynikiem powinno być ustalenie, czy bardziej korzystne jest zastosowanie tradycyjnych metod opartych wyłącznie na środkach publicznych, czy też zaangażowanie środków partnera prywatnego. W nowelizacji określono również, że w zakres oceny efektywności ma wchodzić zakładany podział zadań i ryzyk między podmiot publiczny i partnera prywatnego, szacowane koszty cyklu życia przedsięwzięcia i czas niezbędny do jego realizacji, a także wysokość opłat pobieranych od użytkowników, jeżeli takie opłaty są planowane, oraz warunki ich zmiany.

Niezależnie od oceny własnej podmiot publiczny może wystąpić do ministra właściwego ds. rozwoju regionalnego z wnioskiem o opinię na temat zasadności realizacji przedsięwzięcia w ramach PPP. Minister opiniuje przedłożony wniosek w terminie 60 dni od jego złożenia pod względem poprawności i kompletności przeprowadzonych analiz poprzedzających realizację przedsięwzięcia, przyjętego modelu prawno-organizacyjnego, mechanizmów wynagradzania partnera prywatnego, w tym wysokości opłat pobieranych od użytkowników, jeżeli takie opłaty są planowane, oraz warunków ich zmiany, a także proponowanego podziału ryzyk w przedsięwzięciu.

Wydaje się, że opinia ministra nie będzie miała charakteru wiążącego. Przepisy przewidują wprawdzie, że może on zwrócić się o poprawienie, wyjaśnienie lub uzupełnienie wniosku, jednak nie ma kompetencji do podejmowania ostatecznej decyzji co do zastosowania w danym przypadku formuły PPP lub odstąpienia od niej. Fakt zaopiniowania przedsięwzięcia przez ministerstwo będzie – w ocenie autorek – stanowił swego rodzaju „zabezpieczenie” dla samorządów czy innych podmiotów publicznych.

[...]

Martyna Lubieniecka
radca prawny, praktyk w zakresie zamówień publicznych; reprezentuje zamawiających i wykonawców przed KIO

Joanna Marczewska
prawnik; posiada doświadczenie w kontroli, prowadzeniu postępowań przetargowych oraz w reprezentowaniu wykonawców i zamawiających przed KIO 

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne