Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Podziel się...

Velostrada na Górnym Śląsku

01 Kwiecień 2020 
Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia (GZM) przygotowuje budowę bezkolizyjnej trasy...

Jawne otwarcie ofert a...

01 Kwiecień 2020 
W związku z sytuacją zagrożenia epidemiologicznego u zamawiających pojawiają się pytania...

Jak wprowadzać zmiany do umów...

01 Kwiecień 2020 
W trakcie prac nad nowym pzp wykonawcy wskazywali, że większa elastyczność w zakresie...

Umowy ramowe

Data publikacji: 10-05-2017 Autor: Adrian Bura

Gdy dokładny zakres i czas realizacji zamówienia nie są z góry znane, zamawiający może skorzystać z instytucji umowy ramowej, która pozwala na ustalenie ogólnych warunków przyszłych umów o zamówienia publiczne.

Nowelizacja ustawy Prawo zamówień publicznych (dalej: pzp), która weszła w życie z dniem 28 lipca 2016 r., wprowadziła całkowicie nowe regulacje w zakresie procedury zawierania umów ramowych. Instrument ten, zastrzeżony niegdyś wyłącznie dla zamawiających sektorowych, nie był dotychczas szeroko wykorzystywany. W roku 2015 w Biuletynie Zamówień Publicznych opublikowano zaledwie 50 ogłoszeń o zawarciu tego rodzaju umów. Zamawiających mógł zniechęcać wysoki stopień skomplikowania tego zagadnienia przy jednocześnie bardzo skąpym uregulowaniu tej materii w przepisach prawa. Czy nowe regulacje mogą przyczynić się do zwiększenia zainteresowania zamawiających udzielaniem zamówień w tej formie?

Czym jest umowa ramowa?

W pzp niezmiennie definiuje się umowę ramową jako umowę zawieraną między zamawiającym a wykonawcą (lub wykonawcami), której celem jest ustalenie warunków dotyczących zamówień publicznych, jakie mogą zostać udzielone w danym okresie, w szczególności cen i – jeżeli zachodzi taka potrzeba – przewidywanych ilości. Podkreślić należy, że postępowanie prowadzone w celu zawarcia umowy ramowej nie jest postępowaniem o udzielenie zamówienia publicznego, a samo zawarcie takiej umowy nie jest równoznaczne z udzieleniem zamówienia ani nawet ze wstępnym przyrzeczeniem jego udzielenia, co odróżnia tę umowę od umowy przedwstępnej. Z tego też względu zamawiający co do zasady nie mają możliwości wprowadzenia do umowy ramowej zapisów zobowiązujących wykonawców do składania ofert na realizację umów wykonawczych czy też przewidzenia jakichkolwiek sankcji za bierność wykonawcy, z którym taka umowa ramowa została zawarta (np. kar umownych za niezłożenie oferty w trybie przewidzianym umową ramową). Efektywność przyjętego rozwiązania zależy zatem w dużej mierze od aktywności i woli współpracy wykazywanej przez wykonawców, z którymi zawarta została umowa ramowa. Brak takiej aktywności spowoduje, że zawarta umowa ramowa będzie instrumentem martwym. Fakt ten powinien mieć zatem niewątpliwe znaczenie przy konstruowaniu postanowień wzoru umowy ramowej przez zamawiających. Charakter umowy ramowej nie przeszkodził bowiem ustawodawcy w nałożeniu na zamawiających obowiązku oferowania zamówienia do wykonania w ramach istniejącej umowy ramowej. Obowiązek ten wynika z treści art. 101a pzp, zgodnie z którym zamawiający udziela (a nie: „może udzielić”) zamówień, których przedmiot objęty jest umową ramową, wykonawcy lub wykonawcom, z którymi jest ona zawarta. Dopiero zatem brak zainteresowania ze strony tych wykonawców umożliwi zamawiającemu udzielenie zamówienia w inny sposób.

Mimo tych niedogodności umowa ramowa wydaje się dobrym instrumentem pozwalającym na ustalenie ogólnych warunków udzielania zamówień, których dokładny zakres oraz czas realizacji nie są z góry znane, a których jednostkowe udzielanie każdorazowo przy zachowaniu podstawowych terminów określonych w pzp mogłoby się okazać dla zamawiającego kłopotliwe.

W jaki sposób zamawiający może zawrzeć umowę ramową?

Nowelizacja przede wszystkim istotnie rozszerzyła katalog trybów, w których umowa ramowa może być zawarta. Obok przetargu nieograniczonego, przetargu ograniczonego i negocjacji z ogłoszeniem wprowadzono również możliwość zawarcia takiej umowy w trybie dialogu konkurencyjnego, partnerstwa innowacyjnego, negocjacji bez ogłoszenia, a nawet z wolnej ręki. Przepisy regulujące udzielanie zamówień w poszczególnych trybach stosowane są odpowiednio, co oznacza, że zamawiający mogą – i powinni – modyfikować te przepisy oraz stosować je z uwzględnieniem zasad zawierania umów ramowych, w szczególności mając na względzie cel tej instytucji. Nie zwalnia to jednak zamawiającego ze stosowania się do określonych w pzp przesłanek warunkujących wybór trybu postępowania.

Na jaki okres zamawiający może zawrzeć umowę ramową?

Przygotowując postępowanie prowadzące do zawarcia umowy ramowej, zamawiający zobowiązany jest określić przede wszystkim okres, na który umowa ta będzie zawarta. Co do zasady nie może on być dłuższy niż cztery lata. Zawarcie umowy na okres dłuższy jest dopuszczalne jedynie wyjątkowo, ze względu na przedmiot zamówienia i szczególny interes zamawiającego, przy czym przesłanki te muszą występować łącznie.

[...]

Adrian Bura
radca prawny w Kancelarii Prawnej Pieróg & Partnerzy, ekspert z zakresu zamówień publicznych

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik Przetargi Publiczne